Sat. May 21st, 2022
Thế giới

Thứ trưởng Ngoại giao Iran Baqeri (phải) đón tiếp nhà đàm phán hạt nhân EU Mora tại Tehran hồi giữa tháng này. Ảnh: AFP

“Chúng tôi nhất trí bắt đầu đàm phán vào cuối tháng 11. Ngày cụ thể được Thứ trưởng Ngoại giao kiêm Trưởng đoàn đàm phán Iran Ali Bagheri thông báo trên mạng xã hội Twitter sau cuộc gặp với Phó Tổng Thư ký kiêm Giám đốc Chính trị Iran Enrique Mora. Ủy ban Đối ngoại Liên minh châu Âu (EU) tại Brussels (Bỉ) ngày 27/10. Thứ trưởng Bagheri cho biết ông đã có cuộc gặp với ông Ông Mora đã có “cuộc đối thoại nghiêm túc và mang tính xây dựng” về những yếu tố then chốt để đàm phán thành công.

Sau tuyên bố của ông Baqeri, Ngoại trưởng Iran Hossein Amir Abdollahian đã kêu gọi Mỹ thể hiện sự nghiêm túc và quay trở lại thực thi thỏa thuận. Phát biểu với báo giới tại thủ đô Tehran, Ngoại trưởng Abdollahian một lần nữa kêu gọi Mỹ dỡ bỏ lệnh phong tỏa một phần đối với các ngân hàng nước ngoài mà Iran áp đặt kể từ khi rút khỏi JCPOA năm 2018. Bởi điều này sẽ cho thấy thiện chí thực sự của Mỹ.

Trong khi đó, phía Mỹ bày tỏ hoài nghi về tuyên bố nối lại đàm phán hạt nhân của Iran. Thư ký báo chí Nhà Trắng Jen Psaki cho biết, các quan chức Mỹ đã được thông báo về tuyên bố trên, song vẫn chờ các quan chức châu Âu xác nhận liệu Iran có thực sự sẵn sàng trở lại bàn đàm phán hay không. Bà Psaki cho biết Mỹ và các nước đối tác vẫn hy vọng vào một giải pháp ngoại giao, song các quan chức Nhà Trắng nhấn mạnh họ đang cân nhắc các lựa chọn khác, mặc dù quyết định này vẫn sẽ phụ thuộc vào hành động của Iran.

Cùng ngày, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Mỹ kêu gọi Iran thể hiện “thiện chí”, đồng thời bày tỏ tin tưởng thỏa thuận hạt nhân có thể nhanh chóng được khôi phục. Ông cho rằng các cuộc thảo luận sắp tới cần tập trung giải quyết “một số vấn đề nhỏ” còn tồn tại sau vòng đàm phán thứ 6.

Quốc tế sốt ruột

Iran đã tổ chức 6 vòng đàm phán gián tiếp với chính quyền Tổng thống Mỹ Joe Biden tại Vienna (Áo) về việc quay trở lại JCPOA, nhưng các cuộc đối thoại tạm ngừng hồi tháng 6 khi Tehran có chính quyền mới theo đường lối cứng rắn. Iran cho rằng họ cần thêm thời gian sau khi ông Ebrahim Raisi, người từng phản đối JCPOA, đắc cử tổng thống, thay thế nhân vật theo đường lối ôn hòa Hassan Rouhani. Tuy nhiên, việc trì hoãn kéo dài đã khiến nhiều nước lên tiếng cảnh báo, thậm chí trong số những cường quốc châu Âu vốn chỉ trích cựu Tổng thống Donald Trump vì đưa Mỹ ra khỏi JCPOA.

Trong chuyến thăm Mỹ mới đây, Ngoại trưởng Israel Yair Lapid đã cảnh báo về hành động quân sự nhằm vào Iran. Israel bị tình nghi đứng sau các chiến dịch phá hoại nước Cộng hòa Hồi giáo này, trong đó có vụ sát hại các nhà khoa học hạt nhân. Bộ trưởng Ngoại giao Mỹ Blinken nhấn mạnh, ông ủng hộ ngoại giao, song nhắc nhở Washington rằng, Washington có “các giải pháp khác” nếu đàm phán thất bại. Đầu tuần này, sau khi trao đổi với các đồng minh châu Âu và Arab, Đặc phái viên Mỹ về Iran Robert Malley cho biết, chính quyền Washington sẽ luôn sẵn sàng cho các hoạt động ngoại giao, nhưng JCPOA đã có “ngày hết hạn”. “Đến một lúc nào đó, JCPOA sẽ bị xói mòn khi Iran đạt được những tiến bộ không thể đảo ngược”, ông Marley giải thích.

Theo thỏa thuận JCPOA, Iran hạn chế chương trình làm giàu uranium để đổi lấy việc được dỡ bỏ các biện pháp trừng phạt kinh tế. Sau đó, ông Trump rút Mỹ khỏi JCPOA và đơn phương tái áp đặt các biện pháp trừng phạt Iran. Ðáp lại, Tehran dần từ bỏ việc thực thi các cam kết trong thỏa thuận kể từ tháng 5-2019. Sau khi nhậm chức hồi đầu năm nay, Tổng thống Biden cam kết Mỹ sẽ trở lại thỏa thuận. Hiện các bên đang thúc đẩy đàm phán nhằm cứu vãn thỏa thuận này.

HẠNH NGUYÊN (Theo AFP, Reuters)

Leave a Reply

Your email address will not be published.